Wprowadzenie do 64 Zbiorczej Dywizji Wojsk Wewnętrznych NKWD
64 Zbiorcza Dywizja Wojsk Wewnętrznych NKWD to jednostka wojskowa, która powstała w wyniku rozkazu wydanego przez NKWD ZSRR w październiku 1944 roku. Jej głównym celem była walka z polskim podziemiem niepodległościowym, które aktywnie działało w Polsce po zakończeniu II wojny światowej. Dywizja ta miała kluczowe znaczenie dla radzieckich władz, które obawiały się destabilizacji w regionie, a także dążyły do zabezpieczenia swoich interesów w nowo powstałych układach politycznych.
Powstanie i struktura dywizji
64 Zbiorcza Dywizja została sformowana 13 października 1944 roku w Lublinie. Jej dowódcą mianowano generała majora Borysa P. Sieriebriakowa, który był odpowiedzialny za zarządzanie operacjami jednostki oraz koordynację działań z innymi formacjami wojskowymi. Działalność dywizji obejmowała głównie Lubelszczyznę oraz Rzeszowszczyznę, gdzie prowadzone były liczne akcje przeciwko działaczom Armii Krajowej i innym organizacjom opozycyjnym.
Struktura organizacyjna
W chwili powstania, 20 października 1944 roku, dywizja liczyła około 9754 żołnierzy. W jej skład wchodziły różne pułki pograniczne oraz jednostki piechoty zmotoryzowanej. Wśród najważniejszych jednostek znajdowały się: 2 Pułk Pograniczny NKWD, 11 Pułk Pograniczny NKWD oraz 145 Pułk Strzelecki Wojsk Wewnętrznych NKWD. Każda z tych jednostek miała swoje zadania operacyjne i była rozmieszczona na terenie całego regionu.
Działalność operacyjna dywizji
Już od początku działalności, dywizja rozpoczęła intensywne operacje mające na celu zwalczanie oporu niepodległościowego. Na przykład, w drugiej połowie października 1944 roku, na terenie powiatu zamojskiego, rozpoczęto działania batalionów z 98 Pułku Pogranicznego. Obławy, rewizje i aresztowania stały się codziennością dla mieszkańców tych terenów. Współpraca między NKWD a Milicją Obywatelską (MO) oraz Urzędem Bezpieczeństwa (UB) przyczyniła się do zatrzymania setek osób podejrzewanych o działalność antykomunistyczną.
Pierwsze starcia z opozycją
Pierwsze poważne starcie z oddziałami Armii Krajowej miało miejsce 25 października 1944 roku w rejonie Zaraszowa i Bystrzycy. Konflikt ten ukazał determinację obu stron – zarówno NKWD, które dążyło do stłumienia ruchu oporu, jak i AK, która walczyła o wolność i niezależność Polski. Takie wydarzenia prowadziły do dalszej eskalacji napięcia między siłami radzieckimi a lokalnym społeczeństwem.
Dyslokacja jednostek
Rozmieszczenie jednostek dywizji miało kluczowe znaczenie dla efektywności jej działań. Sztab dywizji stacjonował w Lublinie, gdzie znajdowały się także inne kluczowe jednostki, takie jak 145 Pułk Strzelecki oraz batalion piechoty zmotoryzowanej. Pozostałe pułki były rozmieszczone w różnych miejscowo
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).